Categorieën

Column: Patat met ne klôdder mayonaise

Èèrs was ter niks en toen in één kèèr patat. Nôôit hà ‘k ’t ezeene, nôôit hà ‘k ’t ehad. Ik pienige mien harsens met krach en geweeld. De èèrste patat was det op Smidsbeeld? Ne puntzak vol, met ne kwak mayonaise, het begin van disse hèèle malaise. Het smaak’n ôôns lekker, det buultje patat. Wie kenn’n àllèène eerpel, met het blôôte gat.

Zô mar in één kèèr zit ie oe of te vroag’n, hoe lange of ter in Nederlàànd à patat wördt egett’n. In Nederlàànd nog neet zô lange, mar in België à honderden joar’n. In Hoolt’n möt het begunn’n weer met den patatkroam op ‘n Beeld. Veerder goat miene gedach’n neet. Hèèl vaag herinner ik miej det er patat verkoch wörd’n tèèngoaver de EHAG, of was det àllèène vis? Det èèrste buultje patat bin ‘k nôôit vergett’n. Het zat in zô’n smoezelig puntbuultje. Zat er noe mayonaise op of piccalilly?

Later atte wiej het met de rèègelmoat van de klokke biej Hartsuuker in de cafétaria. Ne cafétaria in Hoolt’n. De jonge lèu hadd’n vuur het èèrste ne plekke um biej mekaa te komm’n. Wat ne môôie tied, een bordje patat met ne halven haan, ne krokette of frikandelle. Nog later kwam der op het Rooie Darp ne cafétaria biej, Jan Patat. De patatjes kwam in alle gezinn’n rèègelmoatig op het menu te stoan. Biej ôôns thuus atte wiej toen nog eerpel met het blôôte gat. Eerpel, zôônder greunte, met völle sjeu der biej. Vaa heul der van en het leefste met ne fôssen smallook. Den tik hè ‘k van ‘m oaver enömm’n. De tied van de smallook kump ter wier an. Merakels lekker en het verlèègt ôk nog is de bloeddruk.

Jammer genog bin ‘k wal ’n eenigsten den het biej ôôns et, màr het is bes an te road’n um het ne kèèr te preum’n. Um trugge te komm’n op de patat, vaa gung met de tied met en schnèè in ’t begin de eerpel zelf in rèèpkes. De patatt’n wadd’n àmoal verschillend van lèèngte en dikte en dèud’n ôôlderwets Belgisch an. Zie gung’n nog neet in de öllie, mà gewoon in de bakpanne. Vaake wadd’n ze wat slap en vetter dan vet. De patatsnieder en de ölliepanne brach’n uutkomst. De dikste eerpel wörd’n uut ezoch, eschelt en duur de snieder ehaalt. Wiej kwamm’n der nog meer van in ’n greui.

Noe, zô völle joar later bint de patatjes der in alle moat’n en diktes en met de rèègelmoat van de klokke pik ie een patatje met. Ie hooft ze neet zelf meer te bewark’n. Zie ligt hèèl verleidelijk kàànt en kloar in de supermarkt en ie hooft ze neet persee in öllie te bakk’n. Wat let oe um het er disse wekke is van te nemm’n. Zelf goa ‘k vuur de eerpel met blôôte gat, mà dan wà met smallook. Et lekker.